ဆီယာရာလီယြန္ႏိုင္ငံ သမၼတ ဂ်ဴးလီးယက္စ္မာဒါဘိုင္အို

ဂ်ဴးလီးယက္စ္မာဒါဘိုင္အိုသည္ ဆီယာရာလီယြန္ႏိုင္ငံေရးသမား ျဖစ္ၿပီး ယင္းႏိုင္ငံ၏ ငါးဦးေျမာက္ ႏွင့္ လက္ရွိသမၼတျဖစ္သည္။ ၂၀၁၈ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲတြင္ အဓိကအတိုက္အခံပါတီ ဆီယာ ရာလီယြန္ ျပည္သူ႔ပါတီ
ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ယွဥ္ၿပိဳင္ခဲ့ၿပီး အာ ဏာရ ျပည္သူ႔ကြန္ဂရက္ပါတီမွ ဆာပူရာ ကာမာရာကို အႏိုင္ရခဲ့ သည္။ ဘိုင္အိုသည္ သမၼတအျဖစ္ အာနက္စ္ဘိုင္ကို ႐ိုမာ၏ေနရာကို ဆက္ခံခဲ့သည္။ ကို႐ိုမာသည္ ငါးႏွစ္သက္တမ္း
ႏွစ္ႀကိမ္ သမၼတ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ၿပီးေနာက္ အ ေျခခံဥပေဒအရ သမၼတတာဝန္ ဆက္မယူႏိုင္ေတာ့ေပ။


ဘိုင္အိုသည္ ဆီယာရာလီ ယြန္စစ္ဘက္မွ အၿငိမ္းစား ဒုတိယ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးျဖစ္ၿပီး ၁၉၉၆ ဇန္နဝါ ရီ ၁၆ ရက္မွ ၁၉၉၆ မတ္လ ၂၉ ရက္အထိ အမ်ိဳးသား ယာယီအုပ္ ခ်ဳပ္ေရး ေကာင္စီအရ စစ္အစိုးရ ႏုိင္ငံေတာ္ အႀကီးအကဲျဖစ္ခဲ့ သည္။

ဘိုင္အိုသည္ ၂၀၁၂ က သမၼတေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ဆီယာ ရာလီယြန္ျပည္သူ႔ပါတီ (SLPP) ၏ ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ေရြး ေကာက္ပြဲဝင္ခဲ့ေသာ္လည္း ထိုစဥ္ က လက္ရွိ သမၼတကို႐ိုမာအား ႐ႈံး နိမ့္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ေနာက္ပိုင္း တြင္ SLPP ပါတီကို အဓိက အ တိုက္အခံပါတီ ျဖစ္လာေအာင္ ထူေထာင္ႏိုင္ခဲ့သည္။

ဘိုင္အိုသည္ ၁၉၉၆ ဇန္နဝါ ရီ ၁၆ ရက္က စစ္ဘက္အာဏာ သိမ္းမႈကို ဦးေဆာင္ခဲ့ၿပီး ၎၏အ နီးကပ္ မိတ္ေဆြႏွင့္ အမ်ိဳးသား ယာယီ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးေကာင္စီ (NPRC) စစ္အစိုးရေခါင္းေဆာင္ ဗိုလ္ႀကီးဗယ္လင္တင္း စထရက္ ဆာကို ဖယ္ရွားခဲ့သည္။ ယင္းမွာ ၁၉၉၂ က စစ္ဘက္ကပင္ အာ ဏာသိမ္းၿပီး ဘိုင္အိုတို႔ပါဝင္ကူညီ ခဲ့ေသာ NPRC အဖြဲ႕အတြင္း အကြဲအၿပဲမ်ား ျဖစ္လာခဲ့ေသာေၾကာင့္ ဘိုင္အိုက ဦးေဆာင္၍ ထပ္မံ အာဏာသိမ္းခဲ့ျခင္းျဖစ္ သည္။

အာဏာသိမ္းၿပီးခ်ိန္မွာပင္ မိမိတို႔အေနျဖင့္ ဆီယာရာ ဒီမိုက ေရစီ နည္းျဖင့္ ေရြးေကာက္တင္ ေျမႇာက္ေသာ အရပ္သားအစိုးရ အဖြဲ႕ထံ အာဏာျပန္ေပးၿပီး ႏိုင္ငံ ကို ဒီမိုကေရစီလမ္းေၾကာင္းေပၚ ျပန္လည္ပို႔ေဆာင္မည္ဟု ဘိုင္အို ကေျပာၾကားခဲ့သည္။ ၎၏ကတိ အတိုင္းပင္ ၁၉၉၆ သမၼတေရြး ေကာက္ပြဲတြင္ အႏိုင္ရရိွခဲ့ေသာ SLPP ပါတီမွ အာမက္ကတ္ဘား ထံ အာဏာလႊဲေျပာင္းေပးခဲ့သည္။

၁၉၉၆ တြင္ စစ္ဘက္မွ အနားယူၿပီးေနာက္ ဘိုင္အိုသည္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံသို႔ ေျပာင္းေရႊ႕ ခဲ့ၿပီး ဝါရွင္တန္ၿမိဳ႕ရွိ အေမရိကန္ တကၠသိုလ္မွ ႏိုင္ငံတကာေရးရာ မဟာဘြဲ႕ရယူခဲ့သည္။ ထို႔အျပင္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံမွာပင္ အေျခ စိုက္ေသာ အတိုင္ပင္ခံႏွင့္ ရင္းႏွီး ျမႇဳပ္ႏွံမႈ စီမံခန္႔ခြဲေရး ကုမၸဏီ (International Systems Science Corporation) တြင္ ဥကၠ႒အျဖစ္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ သည္။

ဘိုင္အိုသည္ ဆီယာရာလီ ယြန္ႏိုင္ငံေတာင္ပိုင္းမွ ရွာဘ႐ိို လူမ်ိဳးျဖစ္ၿပီး ကက္သလစ္ဘာသာ ဝင္ျဖစ္သည္။ ၎၏ဇနီးသည္ ဖာတီမာသည္ ႏိုင္ငံအေရွ႕ပိုင္းမွ မန္ဒင္ဂိုလူမ်ိဳး မြတ္စလင္တစ္ဦး ျဖစ္သည္။ ၎တို႔ႏွစ္ဦးတြင္ ရင္ ေသြးတစ္ဦးထြန္းကားထားသည္။ ဘိုင္အိုသည္ ယခင္အိမ္ေထာင္မွ သားသမီးသံုးဦးလည္း ရရွိထား သည္။         

—Ref:Wikipedia