ျမန္မာ့ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲ စည္းကမ္းခ်က္အေျပာင္းအလဲႏွင့္ ေစ်းကြက္အလားအလာ

ေနျပည္ေတာ္တြင္ က်င္းပခဲ့သည့္ ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲတစ္ခု (ဓာတ္ပံု − MOI)

ဇြန္လတြင္ က်င္းပမည့္ (၅၅) ႀကိမ္ေျမာက္ ျမန္မာ့ ေက်ာက္မ်က္ရတနာျပပြဲက စတင္ကာ ျပပြဲစည္းကမ္းခ်က္အခ်ဳိ႕ ေျပာင္းလဲ က်င့္သံုးမည္ျဖစ္သည္။ ေနျပည္ေတာ္တြင္ က်င္းပသည့္ ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲသို႔ တက္ေရာက္ဝယ္ယူမည့္ ရတနာကုန္သည္မ်ားအေနျဖင့္ အာမခံစေပၚေငြ (Deposit) ယခင္ထက္ ႏွစ္ဆတိုးျမႇင့္ေပး သြင္းရမည္ျဖစ္ၿပီး အာမခံစေပၚ ေငြ၏ ၁၀ ဆအထိသာ ေက်ာက္မ်က္ဝယ္ယူခြင့္ ရရွိေတာ့မည္ျဖစ္ ေၾကာင္း ျပပြဲက်င္းပေရးေကာ္မတီက ေၾကညာသည္။

ထုိ႔အျပင္ ယခင္က ျပပြဲတြင္ တင္ဒါဆြဲဝယ္ယူၿပီး ေငြေခ်ထုတ္ ယူျခင္းမရွိသည့္ ရတနာကုန္သည္ မ်ားကို အာမခံစေပၚ သိမ္းယူၿပီး ပြဲပယ္ျပစ္ဒဏ္မ်ား ခ်မွတ္ခဲ့ေသာ္ လည္း ေျပာင္းလဲက်င့္သံုးမည့္ စည္းကမ္းသစ္မ်ားအရ အာမခံ စေပၚေငြကိုသာ သိမ္းယူၿပီး ပြဲ ပယ္ျပစ္ဒဏ္ ခ်မွတ္ေတာ့မည္ မဟုတ္ေပ။ ယင္းသည္ ျမန္မာ့ ေက်ာက္မ်က္ရတနာျပပြဲ စည္း ကမ္းခ်က္မ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ သိ သာ၊ ျမင္သာသည့္ အေျပာင္း အလဲျဖစ္ၿပီး ယင္းအေျပာင္းအလဲ မ်ားေၾကာင့္ ျမန္မာ့ေက်ာက္မ်က္ ေစ်းကြက္အေပၚ ႐ိုက္ခတ္မႈမ်ား ရွိလာႏိုင္ေၾကာင္း ျပည္တြင္း ေက်ာက္မ်က္ရတနာ ကုန္သည္ မ်ားက သံုးသပ္သည္။


သယံဇာတႏွင့္ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးဝန္ ႀကီးဌာနႏွင့္ ျမန္မာ့ေက်ာက္မ်က္ ရတနာ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္းမွ အသင္းဝင္အခ်ဳိ႕ ပါဝင္ဖြဲ႕စည္း ထားသည့္ ျမန္မာ့ေက်ာက္မ်က္ ရတနာျပပြဲ ဗဟိုေကာ္မတီသည္ ေက်ာက္စိမ္း၊ ေက်ာက္မ်က္မ်ား အား အ႐ိုင္းတံုးအတိုင္း ေရာင္းခ် သည့္ ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲမ်ားကို ေနျပည္ေတာ္တြင္ ႏွစ္စဥ္က်င္းပ ေနသည္။ ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲမ်ား ကို ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား တက္ ေရာက္ဝယ္ယူႏိုင္သည့္ ယူ႐ိုေငြ ျဖင့္ ေရာင္းခ်သည့္ျပပြဲ၊ ျပည္ တြင္းကုန္သည္မ်ားကိုသာ တိုက္ ႐ိုက္ေရာင္းခ်ေပးသည့္ က်ပ္ေငြ ျဖင့္ ေရာင္းခ်သည့္ျပပြဲဟူ၍ ခြဲျခား က်င္းပၿပီး တစ္ႏွစ္လွ်င္ ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲ အနည္းဆံုးႏွစ္ႀကိမ္ က်င္းပသည္။

 ၂၀၁၀ က စတင္ကာ ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲမ်ားကို ေနျပည္ ေတာ္တြင္ က်င္းပခဲ့ၿပီး ယေန႔ထိ ေနျပည္ေတာ္တြင္ ေက်ာက္မ်က္ ျပပြဲ (၁၁)ႀကိမ္ က်င္းပၿပီးျဖစ္ သည္။ ယင္းျပပြဲမ်ားတြင္ အာမခံ စေပၚေငြ ေပးသြင္းသည့္စနစ္ အပါအဝင္ ျပပြဲစည္းကမ္း အေျပာင္းအလဲ သံုးႀကိမ္ ျပဳလုပ္ထားသည္။ ၂၀၁၇ အတြင္း က်င္းပခဲ့သည့္ (၅၄) ႀကိမ္ေျမာက္ ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲအထိ ယူ႐ိုေငြ ျဖင့္ ေရာင္းခ်သည့္ ေက်ာက္မ်က္ ျပပြဲမ်ားသို႔ တက္ေရာက္ဝယ္ယူ လိုသူမ်ားအေနျဖင့္ အာမခံစေပၚ ေငြအျဖစ္ ျပည္တြင္းကုန္သည္ မ်ားက အနိမ့္ဆံုး ယူ႐ိုတစ္ ေသာင္း၊ ျပည္ပကုန္သည္မ်ားက အနိမ့္ဆံုး ယူ႐ိုႏွစ္ေသာင္း ေပးသြင္းရသည္။ ေပးသြင္းသည့္ အာမခံစေပၚေငြ၏ အဆ ၂၀ အထိ ေက်ာက္မ်က္ဝယ္ယူခြင့္ရရွိသည္။

သို႔ေသာ္ ယခုႏွစ္အတြင္း ပထမအႀကိမ္အျဖစ္ ဇြန္လ ၂၀ ရက္ကစတင္ က်င္းပမည့္ ယူ႐ို ေငြျဖင့္ ေရာင္းခ်မည့္ (၅၅) ႀကိမ္ ေျမာက္ ျပပြဲက စတင္ကာ ယင္း အာမခံစေပၚေငြ ေပးသြင္းသည့္ စနစ္ကို အေျပာင္းအလဲ ျပဳလုပ္ မည္ျဖစ္ၿပီး ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲ တက္ေရာက္ဝယ္ယူမည့္ ျပည္ တြင္းရတနာကုန္သည္မ်ား အေန ျဖင့္ အနိမ့္ဆံုး ယူ႐ိုေငြ ႏွစ္ေသာင္း ႏွင့္ ျပည္ပရတနာကုန္သည္မ်ား အေနျဖင့္  အနည္းဆံုး ယူ႐ိုေငြ ေလးေသာင္း အာမခံစေပၚေငြ ေပးသြင္းထားရေတာ့မည္ ျဖစ္ သည္။

 ‘‘ေျပာင္းလဲလိုက္တာက ျပည္ပကုန္သည္ေတြေရာ၊ ျပည္ တြင္းကုန္သည္ေတြေရာ အဆိုျပဳ ၾကတဲ့ အတြက္ပါ’’ဟု ျမန္မာ့ ေက်ာက္မ်က္ရတနာျပပြဲ က်င္းပ ေရးေကာ္မတီ ဒုဥကၠ႒ ဦးသန္း ေဇာ္ဦးက ေျပာသည္။

ျပပြဲတြင္ တင္ဒါဆြဲဝယ္ယူ သည့္ ေက်ာက္မ်က္မ်ားကို ႏွစ္လ အတြင္း ေငြေခ်ထုတ္ယူရၿပီး သတ္မွတ္ရက္အတြင္း ေငြေခ် ထုတ္ယူျခင္းမရွိသူမ်ားကို အာမခံ စေပၚေငြ သိမ္းယူၿပီး အမည္ပ်က္ စာရင္းသြင္းကာ ျပပြဲသံုးႀကိမ္ တက္ေရာက္ဝယ္ယူခြင့္ ပိတ္ပင္ သည္။

သို႔ေသာ္ ေပးသြင္းရသည့္ အာမခံစေပၚေငြ ပမာဏနည္းပါး သျဖင့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံမွ ေက်ာက္ မ်က္ကုန္သည္မ်ား အပါအဝင္ ေက်ာက္မ်က္ကုန္သည္ အခ်ဳိ႕က စေပၚေငြဆံုး႐ံႈးခံၿပီး ေစ်းကစား ျခင္း၊ ေစ်းကြက္ဖ်က္ျခင္းမ်ား ရွိသည္ဟု ျပပြဲတက္ေရာက္ ဝယ္ ယူသည့္ ျပည္တြင္းကုန္သည္ မ်ားကေျပာသည္။ ျပပြဲတြင္ အၿပိဳင္အဆိုင္ေစ်းပိုေပးကာ တင္ဒါ ဆြဲဝယ္ယူရသျဖင့္ ေက်ာက္မ်က္ေစ်းႏႈန္းမ်ား ျမင့္တက္ျခင္း၊ သတ္မွတ္ရက္အတြင္း ေငြေခ်လာ ေရာက္ထုတ္ယူျခင္း မရွိသည့္ အတြက္ ေက်ာက္မ်က္ကုမၸဏီမ်ား နစ္နာျခင္း၊ မွန္မွန္ကန္ကန္ ဝယ္ယူ လုပ္ကိုင္မည့္သူမ်ား ေက်ာက္မရျခင္းႏွင့္ ေစ်းကြက္ဝင္ေက်ာက္ႀကီး၊ ေက်ာက္ေကာင္း မ်ား ေစ်းကြက္အတြင္း ေရာက္ ရွိမလာဘဲ ကုန္ၾကမ္းရွားပါးျခင္း မ်ား ႀကံဳေတြ႕ရသည္ဟု ေက်ာက္မ်က္ကုန္သည္မ်ားက ေျပာ သည္။

‘‘အခုလုပ္မယ့္စနစ္ကေတာ့ ပ်က္ကြက္ (ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲ တြင္ တင္ဒါဆြဲဝယ္ယူၿပီး သတ္ မွတ္ရက္အတြင္း ေငြေခ်ေပးသြင္း ျခင္းမရွိလွ်င္) ရင္ ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္း သိမ္းမယ္။ သို႔ေသာ္ ပြဲျပစ္ဒဏ္ ကေတာ့ မထားေတာ့ဘူး’’ဟု ဦးသန္းေဇာ္ဦးက ရွင္းျပသည္။

ေနျပည္ေတာ္တြင္ က်င္းပခဲ့သည့္ ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲမ်ားတြင္ တင္ဒါဆြဲ ဝယ္ယူထားသည့္ ေက်ာက္မ်က္မ်ားကို သတ္မွတ္ ရက္အတြင္း လာေရာက္ထုတ္ယူ ျခင္းမရွိသျဖင့္ အာမခံ စေပၚေငြ သိမ္းယူခဲ့ရသည့္ျဖစ္စဥ္ အမ်ား အျပားရွိေၾကာင္း ျပပြဲက်င္းပေရး ေကာ္မတီ မွတ္တမ္းမ်ားတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ျပပြဲတြင္ တင္ဒါဆြဲဝယ္ယူ ထားသည့္ ေက်ာက္မ်က္မ်ား သတ္မွတ္ရက္အတြင္း ေငြေခ် လာေရာက္ထုတ္ယူျခင္း မရွိသျဖင့္ ျမန္မာ့ေက်ာက္မ်က္ရတနာလုပ္ငန္းက သိမ္းယူခဲ့ေသာ အာမခံစေပၚေငြသည္ (၅၄)ႀကိမ္ ေျမာက္ျပပြဲအထိ ယူ႐ို သန္း ၁၂၀ အထိ ရရွိထားေၾကာင္း ဦးသန္း ေဇာ္ဦးက ေျပာသည္။

ထုိသို႔ သိမ္းယူခဲ့ေသာ အာမ ခံစေပၚေငြမ်ားကို ျမန္မာ့ေက်ာက္ မ်က္ရတနာ ေရာင္းဝယ္ေရးလုပ္ ငန္းက ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ျမန္မာ့ ေက်ာက္မ်က္ရတနာျပပြဲ ဗဟို ေကာ္မတီက ၅ ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ က်န္ ၈၅ ရာခိုင္ႏႈန္းကို ျပပြဲသို႔ ေက်ာက္မ်က္ တင္ျပေရာင္းခ် သည့္ ေက်ာက္ပိုင္ရွင္က ရရွိခံစား ခြင့္ျပဳထားသည္။

‘‘ေနာက္ဆံုး ၿပီးခဲ့တဲ့ပြဲအထိ တင္ဒါေအာင္ၿပီးလို႔ ေက်ာက္လာ မေရြးဘူးဆိုရင္ ေငြလည္းသိမ္း တယ္။ သံုးပြဲျပစ္ဒဏ္လည္း ခ် တယ္ေပါ့။ ေနာက္ပိုင္း ကုန္သည္ ေတြက ဒဏ္ေၾကးကိုေတာ့ ပို ေဆာင္ေပးမယ္။ ပြဲပယ္တဲ့ျပစ္ ဒဏ္ေတာ့ မထားပါနဲ႔ေတာ့ဆိုၿပီး အဆိုျပဳၾကတဲ့အတြက္ ဒီပြဲမွာ စတင္ေျပာင္းလဲခဲ့ျခင္း ျဖစ္ပါ တယ္’’ဟု ဦးသန္းေဇာ္ဦးက ဆို သည္။

ေျပာင္းလဲက်င့္သံုးမည့္စနစ္ သည္ အမွန္တကယ္ ေက်ာက္ မ်က္ဝယ္ယူမည့္ ကုန္သည္မ်ား အတြက္ အားသာခ်က္ျဖစ္ႏိုင္ ေသာ္လည္း ေငြအရင္းအႏွီးနည္း ေသာ ကုန္သည္အခ်ဳိ႕ အခက္ အခဲရွိႏိုင္သည္ဟု ဆိုသည္။

‘‘အရမ္းႀကီး အားနည္းခ်က္ ကေတာ့ အရင္တုန္းက ႏွစ္ ေသာင္း သြင္းထားမယ္ဆိုရင္ ေလးသိန္းဖုိးေလာက္ ေစ်းလိုက္ ေပးလို႔ရတယ္။ အခုေတာ့ သူက ခ်ိန္ရၿပီေပါ့’’ဟု ၎က ရွင္းျပ သည္။

ယခုစနစ္သည္ ဝယ္ယူအဆို ျပဳထားသည့္ ေစ်းအတုိင္း အလုပ္လုပ္မည့္ ကုန္သည္မ်ားအတြက္ ပို၍အံဝင္ႏုိင္မည္ဟု ထင္ ေၾကာင္း ဦးသန္းေဇာ္ဦးက မွတ္ခ်က္ျပဳသည္။

‘‘ကြၽန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ ျပပြဲရည္ ရြယ္ခ်က္ကလည္း ေရာင္းသမွ် ေက်ာက္တြဲေတြ ေငြရရွိေရးသည္ ပင္မရည္ရြယ္ခ်က္ပဲ’’ဟု ၎က ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။

ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲမ်ားတြင္ ကိုယ္တိုင္ ေက်ာက္တြဲမ်ား တင္ျပ ေရာင္းခ်ေနေသာ ေက်ာက္စိမ္း လုပ္ငန္းရွင္ ကိုတူူးတူးက ယခု ေျပာင္းလဲလိုက္ေသာ စနစ္သည္ အေရာင္းသမားမ်ားအတြက္ ပိုမို အဆင္ေျပႏိုင္ၿပီး ျပည္ပ (တ႐ုတ္ ကုန္သည္အမ်ားစု) ကုန္သည္ မ်ား၏ ေစ်းကစားျခင္းကို ယခင္ ကထက္ ထိန္းႏိုင္မည့္ အေျခ အေနရွိႏိုင္ေၾကာင္း သံုးသပ္ေျပာ ၾကားသည္။

ထို႔အျပင္ ျပပြဲတက္ေရာက္ လာေသာ ျပည္ပကုန္သည္အခ်ဳိ႕ က ေစ်းကြက္အတြင္း အမ်ား ႀကိဳက္ႏိုင္သည့္ ေက်ာက္တြဲမ်ား ကို မတန္တဆေစ်းပိုေပးၿပီး တင္ဒါဆြဲကာ အျခားကုန္သည္ မ်ားလက္သို႔ မေရာက္ေအာင္ စေပၚေငြ အဆံုးခံၿပီး ပြဲဖ်က္ျခင္း၊ ေစ်းကစားျခင္းမ်ား မၾကာခဏ ႀကံဳေတြ႕ရသည္ဟု ၎က ဆို သည္။

‘‘၅ ရာခိုင္ႏႈန္း အဆံုးခံၿပီး ရသင့္တာကို မရေအာင္ လိုက္ ဖ်က္တာေတြရွိတယ္။ အဖ်က္ အေမွာင့္ အရမ္းမ်ားတယ္’’ဟု ကိုတူးတူးကေျပာသည္။

ေက်ာက္မ်က္ရတနာ လုပ္ ငန္းရွင္မ်ားအသင္း အလုပ္အမႈ ေဆာင္ မႏၲေလးေက်ာက္ဝုိင္း ဥကၠ႒ ဦးသန္းဝင္းက ယခုကဲ့သို႔ ျပပြဲစည္းကမ္းခ်က္အခ်ဳိ႕ ေျပာင္း လဲက်င့္သံုးျခင္းသည္ ျပပြဲတိုင္း တြင္ ႀကံဳေနရသည့္ တ႐ုတ္ ေက်ာက္ကုန္သည္ အမ်ားစု၏ ေစ်းကြက္ဖ်က္ေနသည့္ လုပ္ရပ္ မ်ားကို ကာကြယ္ႏိုင္ရန္ ရည္ရြယ္ျခင္းျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း သံုးသပ္ သည္။ အာမခံစေပၚေငြ မ်ားမ်ား တင္ခိုင္းၿပီး Blacklist ထိန္းလို သည့္ သေဘာျဖစ္ႏိုင္သည္ဟု ၎က မွတ္ခ်က္ျပဳသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္း ေက်ာက္ စိမ္းေက်ာက္မ်က္ေစ်းကြက္ အဖြံ႕ ၿဖိဳးဆံုးျဖစ္သည့္ မႏၲေလးၿမိဳ႕မွ ေဒသခံ ေက်ာက္ကုန္သည္အခ်ဳိ႕ ကမူ ယခုကဲ့သို႔ ျပပြဲစည္းကမ္းမ်ား ေျပာင္းလဲက်င့္သံုးမည့္အ ေပၚ ႀကိဳဆိုေၾကာင္း ေျပာသည္။ ယခု အေျပာင္းအလဲေၾကာင့္ တ႐ုတ္ကုန္သည္မ်ား၏ ေစ်းကြက္ဖ်က္မႈ အတန္အသင့္ ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ဖြယ္ရွိသည္ဟုဆိုသည္။

‘‘Deposit (အာမခံစေပၚေငြ) တိုးယူတာက သဘာဝက်ပါတယ္။ သဘာဝက်တယ္ဆိုတာ ဘာလို႔ ေျပာလဲဆိုေတာ့ ႏိုင္ငံျခားသား ေတြကို ဖိတ္ေခၚၿပီး ေရာင္းခ်တဲ့ပြဲ ဆိုေတာ့ Deposit မ်ားမ်ားယူတာ ေကာင္းတယ္။ ဘာေၾကာင့္ယူ သင့္လဲဆိုေတာ့ Blacklist (အမည္ပ်က္)စာရင္းမွာ ျပည္တြင္းထက္ ျပည္ပလုပ္ငန္းရွင္ေတြက ပိုမ်ားတယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ ဆြဲတဲ့ ေက်ာက္ေတြက တန္ဖိုးႀကီးတာ နည္းပါတယ္။ ယူ႐ိုေငြ သန္းခ်ီၿပီးဆြဲတဲ့ ေက်ာက္ေတြကေတာ့ ႏိုင္ငံျခားသားေတြ ဆြဲတာျဖစ္တဲ့အတြက္ Deposit တိုးေကာက္တဲ့ အပိုင္းကို လက္ခံေပးလို႔ရပါ တယ္’’ဟု မႏၲေလးၿမိဳ႕ သစၥာေဇာ္ ေက်ာက္စိမ္းအေခ်ာထည္ လုပ္ ငန္းမွ ဦးေဇာ္ေဇာ္က ေျပာသည္။

 အာမခံစေပၚေငြ တိုးျမႇင့္ ေကာက္ခံျခင္းေၾကာင့္ လူစစ္ ထုတ္သလို ျဖစ္ႏိုင္ၿပီး ေစ်းကစား လိုသည့္သေဘာျဖင့္ ျပပြဲသို႔ လာ ေရာက္သူ ေလ်ာ့နည္းသြားကာ အမွန္တကယ္ ဝယ္ယူလိုသူမ်ား ပိုမို လာေရာက္ဖြယ္ရွိေၾကာင္း ေက်ာက္စိမ္းကုန္သည္အျဖစ္ ၁၅ ႏွစ္ေက်ာ္ လုပ္ကိုင္ခဲ့သူ ကိုေအာင္ ေအာင္က ေျပာသည္။

‘‘တကယ္ ေက်ာက္ဝယ္ခ်င္ တဲ့သူေတြ မ်ားလာႏိုင္တယ္။ ေစ်း ကစားမယ့္သူ နည္းသြားႏိုင္တယ္။ ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္းဆိုေတာ့ သိန္းတစ္ေထာင္ဆို သူက သိန္း ၁၀၀ ႐ံႈးေတာ့မယ္ေလ။ ေစ်းေပးၿပီး ေက်ာက္မယူတာ နည္းသြားမယ္’’ ဟု ကိုေအာင္ေအာင္က ေျပာ သည္။

သို႔ေသာ္ စေပၚေငြတုိးျမႇင့္ ျခင္းေၾကာင့္ အရင္းအႏွီးမ်ားလာ ၿပီး ျပည္တြင္းကုန္သည္ငယ္ေလး မ်ား ျပပြဲတက္ေရာက္ ဝယ္ယူရန္ ေငြေၾကးအခက္အခဲရွိႏိုင္ေၾကာင္း ၎ကဆိုသည္။

‘‘စေပၚေငြ ၅ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္းဆုိတာထက္ တကယ္ တမ္းျဖစ္သင့္တာက ကိုယ္ဆြဲႏိုင္ တဲ့ ပမာဏအတြက္ ေငြပမာဏ ျပခိုင္းသင့္တယ္။ ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ျဖစ္သြားေတာ့ ကိုယ့္ျပည္တြင္းက သူေတြကေတာ့ ေက်ာက္ေလလံ ဆြဲဖို႔ေတာင္ အေတာ္စဥ္းစားၾကရ မယ့္ အေနအထားျဖစ္သြားမယ္။ သိန္း ၅,၀၀၀ ဖိုးဝယ္ဖို႔ သိန္း၅၀၀ တင္ထားတယ္။ သိန္း၁,၀၀၀တန္ ငါးေလာ့ဝယ္လိုက္တယ္။ ထုတ္ တဲ့အခ်ိန္က်ေတာ့ သံုးေလာ့ဖိုးပဲ တတ္ႏိုင္တယ္ဆိုရင္ က်န္တဲ့ႏွစ္ ေလာ့ဖိုးက ႐ံႈးၿပီေလ။ ႐ံႈးသြားမယ့္ ပိုက္ဆံကို ျပန္ခ်ိန္ရေတာ့မယ္ ေလ။ ျပည္ပကေတာ့ ဒီပမာဏ ေလာက္ကို တြက္မွာမဟုတ္ဘူး’’ ဟု ကိုေအာင္ေအာင္က ေျပာ သည္။

တစ္ခ်ိန္တည္းတြင္ ျပပြဲ တက္ေရာက္ ဝယ္ယူခြင့္ပိတ္ သည့္ အမည္ပ်က္စာရင္းသြင္း သည့္စနစ္ ပယ္ဖ်က္မည့္အေပၚ ျပည္တြင္း ေက်ာက္မ်က္ကုန္ သည္အခ်ဳိ႕က စုိးရိမ္ေနသည္။ အမည္ပ်က္စာရင္း သြင္းသည့္ စနစ္ ပယ္ဖ်က္ခဲ့သည့္ ေက်ာက္မ်က္ေစ်းကြက္ ပ်က္သည္အထိ အႀကီးစားေစ်းကစားမႈမ်ား ျဖစ္ ေပၚလာႏိုင္ၿပီး ယင္းအခ်က္ေပၚ တြင္ ျပန္လည္သံုးသပ္သင့္ ေၾကာင္း ကုန္သည္အခ်ဳိ႕က သံုး သပ္သည္။

‘‘Blacklist စာရင္းကို ေျဖ ေလွ်ာ့လိုက္တယ္ဆိုတာကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ေက်ာက္မ်က္ေစ်း ကြက္ကို ပ်က္ေအာင္လုပ္တာမ်ဳိး ျဖစ္သြားႏိုင္တယ္။ စည္းကမ္းပိုင္း နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေျပာရရင္ Black list ဖ်က္တာေတာ့ ဟုတ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ေက်ာက္လာမေရြးဘူးဆိုရင္ ဘယ္လိုဥပေဒနဲ႔ အေရးယူမယ္ဆိုတာ ထြက္လာရင္သင့္ေတာ္မယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ ႏိုင္ငံျခားဝယ္လက္ေတြက ေကာင္းတဲ့ေက်ာက္ေတြ ေရြးထုတ္တယ္။ မေကာင္းတဲ့ေက်ာက္ေတြက်ေတာ့ Blacklist ျဖစ္ရင္ျဖစ္ပါေစဆိုၿပီး Deposit အဆံုးခံသြားတယ္။ ေနာက္တစ္ႀကိမ္က်ေတာ့ လူတစ္ေယာက္ေျပာင္းလာတယ္။ Deposit တိုးေကာက္ျခင္းအားျဖင့္ Blacklist နည္းသြားမယ့္အေနအထားေတာ့ မျဖစ္ႏိုင္ဘူး။ Blacklist ကို လြယ္လြယ္နဲ႔ ဖ်က္လိုက္မယ္ဆိုရင္ မေရြးလည္း ဘာမွမျဖစ္ဘူးဆိုတဲ့ အသိမ်ဳိးဝင္သြားရင္ အေရာင္းအဝယ္ေစ်းကြက္ ပ်က္သြားႏုိင္ တယ္။ ဝယ္ယူတဲ့ေစ်းၿပိဳင္စနစ္မွာ ႏိုင္ငံျခားသားဝယ္ယူမႈက မ်ားမယ္။ ဒီေနရာမွာ မေရြးလည္း ရတယ္ဆိုၿပီး အသိဝင္သြားရင္ စည္းမဲ့ကမ္းမဲ့နဲ႔ ေစ်းကြက္ပ်က္ သြားႏိုင္တယ္’’ဟု ဦးေဇာ္ေဇာ္က သံုးသပ္သည္။

 အမည္ပ်က္စာရင္းသြင္း ကာ ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲ တက္ ေရာက္ဝယ္ယူခြင့္ ပိတ္ပင္သည့္ စနစ္ ပ်က္ဖ်က္္ျခင္းေၾကာင့္ ေစ်း ကစားျခင္းမ်ား ပိုမိုျဖစ္ေပၚလာ ႏိုင္ေၾကာင္း ကိုေအာင္ေအာင္က ဆိုသည္။

‘‘Blacklist ဖ်က္လိုက္ေတာ့ ေစ်းကစားတာေတြ ျဖစ္လာႏိုင္ တယ္။ တစ္ခါက ျဖစ္သြားဖူး တယ္။ သူတို႔ တ႐ုတ္ျပည္မွာ အ မ်ားႀကီးရွိၿပီး ေစ်းေကာင္းရေန တဲ့ ေက်ာက္အမ်ဳိးအစားေတြကို ျမန္မာျပည္က ျပပြဲမွာ လာရွာ တယ္။ ၿပီးေတာ့ အဲဒီေက်ာက္ ေတြကို လူမ်ား မဆြဲႏိုင္ေလာက္ တဲ့ ေစ်းေတြ ကစားပစ္တာေတြ ရွိခဲ့တယ္။ သူတို႔ဆီကို ဒီေက်ာက္ ေတြ ဝင္မလာႏိုင္ေအာင္ေပါ့’’ဟု ကိုေအာင္ေအာင္က ေျပာသည္။

ထို႔အျပင္ အာမခံစေပၚေငြ တိုးျမႇင့္ျခင္းေၾကာင့္ ျမန္မာ့ ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲမ်ားသို႔ ျပည္ပ ကုန္သည္မ်ား လာေရာက္မႈ ေလ်ာ့က်ႏုိင္မည့္အခ်က္ကို ျပည္တြင္း ကုန္သည္အခ်ဳိ႕က စိုးရိမ္ သည္။ ျမန္မာ့ေက်ာက္စိမ္းေစ်းကြက္သည္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံအေပၚ အဓိကမွီခိုေနရၿပီး ျပပြဲသိ႔ု လာ ေရာက္ဝယ္ယူသည့္ တ႐ုတ္ကုန္သည္မ်ား၏ ေက်ာက္မ်က္ဝယ္ ယူမႈ အေျခအေနေပၚမူတည္ကာ ေစ်းကြက္အေျခအေန မွန္းဆလုပ္ေနရခ်ိန္တြင္ ျပည္တြင္းေက်ာက္စိမ္းေက်ာက္မ်က္ေစ်းကြက္ အေရာင္းအဝယ္ ေကာင္းမြန္ေရး အေရးႀကီးေၾကာင္း ကုန္သည္မ်ား ကဆုိသည္။

 ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲသို႔ တ႐ုတ္ကုန္သည္မ်ား လာေရာက္ မႈ ေလ်ာ့နည္းၿပီး ယွဥ္ၿပိဳင္ဝယ္ယူ မႈမရွိလွ်င္ ေက်ာက္မ်က္ေစ်းက် ၿပီး ေက်ာက္မ်က္လုပ္ငန္းမ်ားအေပၚ ထိခိုက္ႏိုင္ေၾကာင္း ထင္ျမင္ သူမ်ားရွိသည္။

‘‘ယွဥ္ၿပိဳင္မႈေတြ နည္းရင္ နည္းသလို ေစ်းနည္းနည္းနဲ႔ ယူ သြားမွာပဲ။ ယွဥ္ၿပိဳင္တဲ့သူမ်ားရင္ သူေရာကိုယ္ေရာ အလုအယက္ ေစ်းေပးၾကမွာပဲ။ ေျပာခ်င္တာက ယွဥ္ၿပိဳင္မႈမ်ားမွ ေက်ာက္ေစ်း ေကာင္းရမယ္’’ဟု စိမ္းေအာင္သူ ေက်ာက္မ်က္ရတနာ ေရာင္းဝယ္ ေရးလုပ္ငန္းမွ ဦးေအးလြင္က မွတ္ခ်က္ျပဳသည္။

ေနျပည္ေတာ္တြင္ က်င္းပ ၿပီးစီးခဲ့သည့္ ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲ မ်ားတြင္ လာေရာက္ဝယ္ယူသည့္ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ရတနာကုန္ သည္မ်ားျပားခဲ့သည္။ ၿပီးခဲ့သည့္ အႀကိမ္ (၅၀)ေျမာက္ ေက်ာက္ မ်က္ျပပြဲမွ (၅၄)ႀကိမ္ေျမာက္ ျပပြဲအထိ ျပပြဲတစ္ခုခ်င္းစီသိ႔ု လာေရာက္သည့္ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ရတနာကုန္သည္ ငါးေထာင္မွ တစ္ေသာင္းၾကားရွိခဲ့ၿပီး ျပပြဲတစ္ပြဲစီအတြက္ ေက်ာက္မ်က္ေရာင္း ခ်ရမႈ ယူ႐ိုသန္း ၅၀၀ ခန္႔စီ ရွိခဲ့ သည္။

ေျပာင္းလဲက်င့္သံုးမည့္ ျပပြဲ စည္းကမ္းခ်က္မ်ားေၾကာင့္ ေက်ာက္မ်က္ျပပြဲမ်ားအေပၚ မည္ သို႔ ႐ိုက္ခတ္မႈရွိမည္ကို ေစာင့္ ၾကည့္ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာ ႏိုင္ငံ ေက်ာက္မ်က္ရတနာ လုပ္ ငန္းရွင္မ်ားအသင္း တာဝန္ရွိသူ မ်ားက ေျပာသည္။