မဘသ၏ ေျခလွမ္းမ်ား

မဘသအဖြဲ႕၀င္မ်ားအား အထူးအသိေပးရွင္းလင္းပြဲကို ေမလ ၂၇ရက္က ျပဳလုပ္ေနစဥ္ (ဓာတ္ပံု-ေက်ာ္ဇင္သန္း)

တားျမစ္ခံမဘသသည္ ဗုဒၶဓမၼပရဟိတေဖာင္ေဒးရွင္းအျဖစ္ ရပ္တည္မည္ဟု ေၾကညာၿပီး တစ္ၿပိဳင္နက္တည္းမွာပင္ မဘသၾသဇာခံဓမၼဝံသာႏု ရကိၡတအသင္းဥကၠ႒က ႏုိင္ငံေရးပါတီတစ္လအတြင္းေထာင္မည္ဟု ေႂကြးေၾကာ္သည္။

ယင္းမွာ အျမင့္မားဆံုးသံဃာအဖဲြ႕အစည္းျဖစ္သည့္ ႏုိင္ငံေတာ္သံဃမဟာနာယကအဖဲြ႕(မဟန) က မဘသအဖဲြ႕ဖ်က္သိမ္းရန္ ၫႊန္ၾကားအၿပီး ငါးရက္အၾကာတြင္ ထြက္ေပၚလာေသာ တုံ႔ျပန္မႈလည္းျဖစ္သည္။ မဘသအဖဲြ႕မွာ ဘာသာေရးကို ႏုိင္ငံေရးတြင္ အသံုးခ်ေနေၾကာင္း ႏုိင္ငံတကာကပင္ ျပင္းထန္စြာ ေဝဖန္မႈမ်ားရိွခဲ့ၿပီး ႏုိင္ငံေရးပါတီတည္ေထာင္ရန္ ဆံုးျဖတ္သည့္ မဘသအဖြဲ႕ဝင္အခ်ဳိ႕ လက္ရိွလုပ္ရပ္ေၾကာင့္ အဆုိပါေဝဖန္မႈမ်ားကုိ ပိုမုိအားေကာင္းေစခဲ့ျပန္သည္။

မဘသအဖြဲ႕အမည္ကုိ သံုးစြဲၿပီး မည္သည့္အမႈမ်ိဳးကိုမွ် မလုပ္ေဆာင္ရန္ႏွင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံအႏွံ႔အျပား စုိက္ထူထားေသာ မဘသအဖြဲ႕ဆုိင္းဘုတ္မ်ားကုိ ဇူလုိင္ ၁၅ ရက္ ေနာက္ဆံုးထားဖယ္ရွားရန္ မဟနက ေမလ ၂၃ ရက္စြဲျဖင့္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ထို႔ေနာက္ ငါးရက္အၾကာ ေမလ ၂၈ ရက္တြင္ ျပဳလုပ္သည့္‘မဘသအဖဲြ႕ဝင္မ်ားအား အထူးသတိေပးရွင္းလင္းပြဲ အခမ္းအနား’၌ ႏုိင္ငံေတာ္သံဃမဟာနာယက ဆရာေတာ္မ်ားကို အေလးဂ႐ုျပဳေသာအားျဖင့္ မဘသအမည္ကုိ မသံုးစဲြဘဲ ဗုဒၶဓမၼပရဟိတေဖာင္း ေဒးရွင္းအမည္ျဖင့္သာ ဆက္လက္ရပ္တည္မည္ဟု ယင္းအဖြဲ႕က ထုတ္ျပန္ေၾကညာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ျပည္နယ္ႏွင့္ တုိင္းေဒသႀကီး၊ ၿမိဳ႕နယ္တိုက္နယ္ အသီးသီးရိွ မဘသအဖဲြ႕မ်ားအေနျဖင့္ ဗုဒၶဓမၼပရဟိတေဖာင္ေဒးရွင္းအမည္ကုိသံုးစြဲကာ တုိင္းျပည္ႏွင့္ လူမ်ိဳး၊ ဘာသာႏွင့္ သာသနာေရးအက်ိဳး ျပဳလုပ္ငန္းမ်ားကုိ ဆက္လက္ ေဆာင္ရြက္မည္ျဖစ္သည္။ ေမလ၂၃ ရက္စဲြပါ မဟနေၾကညာခ်က္ ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ရဟန္းရွင္လူျပည္သူမ်ားသည္ မည္သုိ႔မွ်သေဘာ မထားဘဲ သူေတာ္ေကာင္းပီသစြာ ခႏီၲေမတၱာထားလ်က္ မိမိတို႔ခ်စ္ ျမတ္ႏုိးေသာ အမ်ိဳးဘာသာသာသ နာကုိ ဓမၼဝိနယႏွင့္အညီ ထိန္း သိမ္းကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ရန္ အေလးအနက္တုိက္တြန္းလိုက္ သည္ဟုလည္း ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ေဖာ္ျပခဲ့သည္။

သု႔ိေသာ္ ယင္းအခမ္းအနား တြင္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ႀကီးအခ်ဳိ႕ ဦးေဆာင္၍ မဘသအဖြဲ႕ဝင္မ်ားက ၁၃၅ မ်ဳိးခ်စ္ညီၫြတ္ ေရးပါတီကို တည္ေထာင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း လူသိရွင္ၾကား ေၾကညာသည္။ ဆႏၵျပ႐ံု၊ သပိတ္ေမွာက္႐ံု ျဖင့္ မလံုေလာက္၍ အမ်ိဳးသားေရးကိစၥမ်ားကုိ လႊတ္ေတာ္အတြင္း တရားဝင္ေတာင္းဆုိႏုိင္ရန္ ယင္းပါတီတည္ေထာင္မည္ျဖစ္ ေၾကာင္း ဦးေဆာင္သည့္ ပုဂၢိဳလ္မ်ားက ဆုိသည္။ ဦးေဆာင္သူမ်ားက ၁၃၅ မ်ိဳးခ်စ္ညီၫြတ္ေရး ပါတီမွာ မဘသမွ ေျပာင္းလဲဖဲြ႕ စည္းလိုက္ေသာ ဗုဒၶဓမၼပရဟိတ ေဖာင္ေဒးရွင္းႏွင့္လည္းေကာင္း၊ ျမန္မာႏုိင္ငံလံုးဆုိင္ရာ ဓမၼဝံသာႏု ရကိၡတအသင္းႀကီးႏွင့္လည္း ေကာင္းသက္ဆုိင္ျခင္းမရိွဘဲ မ်ဳိး ခ်စ္အင္အားစုမ်ား၏ သီးျခားလုပ္ ငန္းတစ္ရပ္သာျဖစ္ေၾကာင္း ရွင္းလင္းထားသည္။

သုိ႔ေသာ္ ထုိသုိ႔ပါတီေထာင္မည္ဟု လူသိရွင္ၾကား အသိေပးခဲ့ေသာ ေမာင္ေသြးခြၽန္မွာ ဓမၼဝံသာ ႏုရကိၡတအဖဲြ႕ႀကီး၏ ဥကၠ႒ျဖစ္သည္။ ထို႔အျပင္ အသင္းအေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ဦးစိုးထြန္းရိွန္ ကလည္း ပါတီအသစ္ကုိ ေထာက္ခံပါက ခန္းမေရွ႕ေပါက္မွ ထြက္ရန္ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ထုိ႔ေၾကာင့္ အမည္နာမ ေျပာင္းလဲထားသည့္ မဘသသည္ ယင္းတို႔ၾသဇာေအာက္ရိွ ႏုိင္ငံေရး ပါတီလႈပ္ရွားမႈမ်ားႏွင့္အတူ တစ္ဖန္အားေကာင္းလာေတာ့မည္ လားဆုိသည့္ ေစာင့္ၾကည့္မႈမ်ားလည္းရိွလာသည္။

မဘသေပၚေပါက္လာပံု

အမ်ဳိးသားေရးဝါဒီမဘသအဖြဲ႕ဟု လူသိမ်ားသည့္ အမ်ိဳးဘာသာသာသနာေစာင့္ေရွာက္ေရးအဖြဲ႕ (သာသနာ့ဝံသပါလအ ဖြဲ႕)ကုိ အင္းစိန္ၿမိဳ႕နယ္ ရြာမပရိယတၱိစာသင္တုိက္ႏွင့္ ေအာင္ဆန္း တပ္ဦးေတာရမုိးကုတ္ဝိပႆနာ ဓမၼရိပ္သာတို႔၌ ၂၀၁၃ ဇြန္လ ၂၇ ရက္က က်င္းပေသာ အင္းစိန္သံဃာ့ညီလာခံႀကီးတြင္ ဖြဲ႕စည္းခဲ့ ျခင္းျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံေဒသ အသီးသီးမွ ႂကြေရာက္လာၾကေသာ သံဃာေတာ္အပါး ၁,၃၅၀ ေက်ာ္တို႔၏ တညီတၫြတ္တည္း သေဘာတူညီအတည္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ရဟန္းသံဃာ လူပုဂၢိဳလ္မ်ားျဖင့္ ပါဝင္ဖဲြ႕စည္းခဲ့သည္။

မဘသအဖြဲ႕ကို အမ်ိဳးသားေရး၊ ဘာသာသာသနာေရးအက်ိဳးကုိ သယ္ပုိးရန္ ရည္ရြယ္ခ်က္ျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းခဲ့ေၾကာင္း ဦးေဆာင္ဆရာ ေတာ္မ်ားက မိန္႔ၾကားခဲ့သည္။

သုိ႔ေသာ္မဘသဦးေဆာင္ ဆရာေတာ္တစ္ပါးျဖစ္သည့္ ဦးဝီရသူ၏ ေဟာေျပာေရးသားခ်က္မ်ားႏွင့္အတူ မဘသအဖြဲ႕ေပၚေပါက္လာၿပီး ေနာက္ပုိင္း ရန္ကုန္ အပါအဝင္ ေနရာအႏွံ႔ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ လူမ်ိဳးေရး၊ ဘာသာေရးအသြင္ပဋိပကၡမ်ားတြင္ မဘသပါဝင္ပတ္သက္ေနေၾကာင္း စြပ္စြဲမႈ မ်ားက ျပည္တြင္းကုိ ေက်ာ္လြန္၍ ႏုိင္ငံတကာအထိ ပ်ံ႕ႏွံ႔ခဲ့သည္။

၂၀၁၇ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၉ ရက္ က ဧရာဝတီတုိင္း ငပုေတာၿမိဳ႕ နယ္ က်ံဳးကူးေက်းရြာ၌ ဦးဝီရသူ ေဟာၾကားခဲ့သည့္ (‘တုိ႔တာဝန္အ ေရး သံုးပါးႏွင့္ ၉၆၉ တရားေတာ္’) မွာ ေဝဖန္ခံရသည့္ ေဟာေျပာမႈ မ်ားစြာထဲမွ ထင္ရွားသည့္ သာဓ ကတစ္ခုျဖစ္သည္။ က်ံဳးကူးရြာ တြင္ ဦးဝီရသူက ‘‘အထူးသျဖင့္ ကုိယ္ကသာ လုပ္ေကြၽးမယ္ဆိုရင္ ဗ်ာ သားမွတ္မွတ္၊ မယားမွတ္ မွတ္ေပါင္းသင္းမယ့္ ေယာက်္ား ေတြ ေပါလိုက္တာ၊ မရိွဘူးဆုိ ေျပာ၊ သံဃာေတြ လႊတ္ေပးမယ္။ အေသာက္အစားလည္း ကင္း တယ္ဗ်ာ’’ဟု ထည့္သြင္းေဟာ ေျပာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ထုိ႔အျပင္ ဆရာေတာ္ဦးဝီရသူသည္ ေဖေဖာ္ ဝါရီ ၂၆ ရက္တြင္ ေခ်ာင္ႀကိဳ ေခ်ာင္ၾကားက ၾကည္လင္းမ်ား ေခါင္းစဥ္ေအာက္၌ ‘‘ၾကည္လင္း ကို ေက်းဇူးတင္တယ္။ ေအာင္ဝင္းေဇာ္ကုိ ေက်းဇူးတင္တယ္။ ေအာင္ဝင္းခုိင္ကို ေက်းဇူးတင္တယ္။ ေဇယ်ာၿဖိဳးကုိ ေက်းဇူးတင္တယ္’’ ဟု ၎၏ ေဖ့စ္ဘြတ္ခ္စာမ်က္ႏွာ ၌ ေရးသားခဲ့မႈေၾကာင့္ ေဝဖန္မႈမ်ား ပြက္ေလာ႐ုိက္ခဲ့သည္။

ထို႔အျပင္ ၂၀၁၅ေရြးေကာက္ ပဲြမတိုင္မီကလည္း မဘသဦး ေဆာင္ဆရာေတာ္အခ်ိဳ႕က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖဲြ႕ခ်ဳပ္ကို ေ၀ဖန္တိုက္ခိုက္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး ျပည္ ခုိင္ၿဖိဳးပါတီကိုသာ မဲေပးၾကရန္ မဲဆြယ္စည္း႐ံုးမႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကသည္။

၂၀၁၅ စက္္တင္ဘာ ၂၀ ရက္က ျပဳလုပ္ေသာ မ်ိဳးေစာင့္ဥပေဒေအာင္ပဲြ အခမ္းအနားတြင္ အမ်ိဳးသားဒီမုိကေရစီအဖဲြ႕ခ်ဳပ္ကို မဲမေပးၾကရန္ မဘသဗဟိုအဖဲြ႕၀င္ ျမေတာင္ေက်ာင္းဆရာေတာ္က တိုက္တြန္းမိန္႔ၾကားခဲ့မႈသည္ လူသိ မ်ားသည့္ သာဓကတစ္ခုျဖစ္ခဲ့ သည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဦးေဆာင္သည့္ အစိုးရသစ္လႊဲေျပာင္း တာ၀န္ယူၿပီး သံုးလေက်ာ္အၾကာတြင္ မဘသႏွင့္ ရန္ကုန္တုိင္း၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းတို႔ ထိပ္တိုက္ေတြ႕ခဲ့သည္။ ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းက စင္ကာပူခရီးစဥ္အတြင္း မဘသအဖဲြ႕ မလိုအပ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားၿပီး ရန္ကုန္ေလဆိပ္တြင္ ထပ္ေျပာခဲ့ရာ ထိုအခ်ိန္က ျပည္သူမ်ား စိတ္၀င္တစားေစာင့္ ၾကည့္ခဲ့ၾကသည္။

ယင္းျဖစ္ရပ္အၿပီး ရက္ပိုင္းအတြင္းမွာပင္ ႏုိင္ငံေတာ္သံဃ မဟာနာယကအဖဲြ႕က ၂၀၁၆ ဇူလုိင္ ၁၂ ရက္တြင္ မဘသအဖဲြ႕သည္ သံဃအဖဲြ႕အစည္းအေျခခံစည္းမ်ဥ္း၊ လုပ္ထံုးလုပ္နည္း၊ သံဃနာယကလက္စဲြၫႊန္ၾကားလႊာမ်ား၌ ေဖာ္ျပပါရွိျခင္းမရွိသည့္အျပင္ အဆိုပါၫႊန္ၾကားလႊာလုပ္ထံုးလုပ္နည္းမ်ားႏွင့္အညီ ဖဲြ႕စည္းထားသည့္အဖဲြ႕မဟုတ္ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ေၾကညာခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ မဘသလႈပ္ရွားမႈမ်ားသည္အတန္ငယ္ၿငိမ္သက္ခဲ့သည္။

ထုိ႔အျပင္ မစိုးရိမ္တိုက္သစ္ နာယကအဖဲြ႕၀င္ ဦး၀ိစိတၱာဘိ၀ံသေခၚ ဆရာေတာ္ ဦး၀ီရသူသည္ ဘာသာတစ္ခုႏွင့္တစ္ခုအၾကား အမုန္းတရားပြားၿပီး ဘာသာေရးအဓိ က႐ုဏ္းျဖစ္ေစႏုိင္ေသာ ေဟာ ေျပာမႈမ်ား၊ အမုန္းတရားႀကီးထြား ေစရန္ လႈံ႔ေဆာ္ေဟာေျပာမႈမ်ား၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို အဟန္႔အတားျဖစ္ေစသည့္ ေဟာေျပာမႈ မ်ားႏွင့္ ႏုိင္ငံေရးပါတီမ်ားအၾကား ဘက္လုိက္ေ၀ဖန္ေဟာေျပာမႈမ်ားကို ေဒသအႏွံ႔ ႀကိမ္ဖန္မ်ားစြာ ျပဳ
လုပ္ခဲ့ေသာေၾကာင့္ မတ္လ ၁၀ ရက္မွစ၍ တစ္ႏုိင္ငံလုံးတရား ေဟာခြင့္တစ္ႏွစ္ကုိ မဟနကပိတ္ပင္ခဲ့သည္။

ထို႔ေနာက္ လူသိမ်ားသည့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ ဦးစိုးထြန္း ရွိန္ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴးအ ျဖစ္ ေဆာင္ရြက္သည့္ ဓမၼ၀ံသာႏု ရကိၡတအဖဲြ႕ကို မဘသ (ဗဟို) ဆရာေတာ္ႀကီးမ်ား၏ ၾသ၀ါဒ လမ္းၫႊန္ခ်က္ျဖင့္ ၂၀၁၇ ဧၿပီ ၂၉ ရက္တြင္ ျပန္လည္ဖဲြ႕စည္းခဲ့ သည္။ အမ်ိဳးဘာသာ သာသနာ ကို ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ရန္ ရည္ရြယ္ခ်က္အပါအ၀င္ ရဟန္း သံဃာမ်ား မလုပ္ေဆာင္ႏုိင္သည့္ လႈပ္ရွားမႈမ်ားကို ပုဂၢိဳလ္မ်ားျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ရန္ ဖဲြ႕စည္းျခင္းျဖစ္ ေၾကာင္း မဘသ ဦးေဆာင္ဆရာ ေတာ္တစ္ပါးက မိန္႔ၾကားခဲ့သည္။

ထို႔ေနာက္ ႏုိင္ငံေတာ္ သံဃမဟာနာယကအဖဲြ႕ (မဟန)က မဘသအဖဲြ႕အမည္ကုိ သံုးစဲြၿပီး မည္သည့္အမႈကိစၥမ်ိဳးကုိမွ် မလုပ္ ေဆာင္ႏုိင္ရန္ႏွင့္ ျမန္မာျပည္အႏွံ႔အျပားစိုက္ထူထားေသာ မဘသအဖဲြ႕ဆုိင္းဘုတ္မ်ားကို ဇူလိုင္ ၁၅ ရက္ ေနာက္ဆံုးထား ျဖဳတ္သိမ္းရန္ ေမလ ၂၃ ရက္စဲြျဖင့္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

သာသနာေရးႏွင္ ယဥ္ေက်းမႈ၀န္ႀကီး သူရဦးေအာင္ကိုအား ေနျပည္ေတာ္တြင္ အမ်ိဳးသားေရး တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူဟုဆုိသူမ်ားက ဦးေဆာင္ဆႏၵျပမႈအၿပီး သံုးရက္အၾကာတြင္ မဟနၫႊန္ၾကားခ်က္ေပၚထြက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ထို႔အျပင္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ားကို လိုက္နာျခင္းမရွိပါက ရဟန္းပုဂၢိဳလ္ျဖစ္လွ်င္ သံဃာ့အဖဲြ႕အစည္းဆုိင္ရာ ဥပေဒ ၂၀/၉၀ ျဖင့္ အေရးယူရန္၊ လူပုဂၢိဳလ္ျဖစ္လွ်င္ သက္ဆုိင္ရာ တည္ဆဲဥပေဒမ်ားျဖင့္ အေရးယူရန္ပါရွိသည္။ ထိုဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ားကို ျပည္ထဲေရး၀န္ႀကီးဌာနက အျမန္ဆံုး အေရးယူရန္ မဟနက ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ပါရွိသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ မဘသအမည္ ေျပာင္းလဲရပ္တည္ရန္ ေဆာင္ရြက္မႈႏွင့္ပတ္သက္၍ သာသနာေရးႏွင့္ ယဥ္ေက်းမႈ၀န္ႀကီးဌာန ဒုတိယအၿမဲ တမ္းအတြင္း၀န္ ဦးဇာနည္၀င္းက ယခုကဲ့သို႔ မွတ္ခ်က္ျပဳသည္။

‘‘ဒီဟာက အခုခ်ိန္မွာ သူတို႔ ကေၾကညာတာပဲရွိေသးတာေလ။ လက္ေတြ႕က်က်လုပ္ေသးတာမရွိ ေသးဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔အေနနဲ႔ အခုအခ်ိန္မွာ မွတ္ခ်က္ေပးဖုိ႔ ေစာ ပါေသးတယ္။ ဒီကိစၥေတြက သံ ဃာကိစၥျဖစ္တဲ့အတြက္ ႏုိင္ငံ ေတာ္သံဃမဟာနာယကအဖြဲ႕က လည္း ဒါေတြကုိေစာင့္ၾကည့္ ေလ့ လာမယ့္အေနအထားရွိပါတယ္။ ႏုိင္ငံေတာ္သံဃမဟာနာယကက ပဲ ဆုံးျဖတ္မွာျဖစ္ပါတယ္’’

ထုိ႔အျပင္ အမ်ိဳးသားေရး ဆက္လက္ေဆာင္ရြက္ရန္ မ်ိဳးခ်စ္အင္အားစုမ်ားျဖင့္ ႏုိင္ငံေရးပါတီတစ္ခုကုိ တစ္လအတြင္းထူေထာင္မည္ဟု ဓမၼ၀ံသာႏုရကၡတိအဖြဲ႕ ဥကၠ႒ ေမာင္ေသြးခြၽန္က ေျပာၾကားသည္။

‘‘အျပင္မွာေတာ့ ဗုဒၶဓမၼပရဟိတ၊ ရင္ထဲမွာ မဘသပဲ။ လက္၀ဲအယူအဆလည္း မဟုတ္ဘူး။ အမ်ိဳးသားေရးအတြက္နဲ႔ လယ္သမား၊ အလုပ္သမားေတြ အက်ိဳးအတြက္ ေဆာင္ရြက္မယ္။ အမ်ိဳးသားေရးသမားေတြ ကုိယ္တုိင္ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာ ေရာက္ေနရ မယ္။ တစ္လအတြင္း မွတ္ပုံတင္ ႏုိင္ဖုိ႔ ပါတီစည္းမ်ဥ္းေတြ ေရးဆြဲ ေနတယ္။ မဘသအဖြဲ႕၀င္ေတြ ပါတီ၀င္ျဖစ္လာမယ္လုိ႔ ယူဆတယ္။ အခု ၂၂ ၿမိဳ႕နယ္နဲ႔ အဆက္အသြယ္လုပ္ထားၿပီးၿပီ’’ ဟု ေမာင္ေသြးခြၽန္က ေျပာသည္။

ႏုိင္ငံေရးပါတီတည္ေထာင္ရန္ ယခင္က ရည္ရြယ္ခ်က္မရွိ ေသာ္လည္း ႏွစ္ရက္အတြင္း စဥ္း စားမိ၍ ဦးစုိးထြန္းရွိန္ႏွင့္တိုင္ပင္ ကာ ဗုဒၶ၊ ရတနာသုံးပါးႏွင့္ အန ေႏၲာအနႏၲငါးပါးကုိ ရည္ရြယ္ေသာ ၁၃၅ နံပါတ္ႏွင့္ တုိင္းရင္းသား ၁၃၅ မ်ိဳးကုိ ရည္ၫႊန္းၿပီး ပါတီအမည္ေပးခဲ့ေၾကာင္း ၎က ေျပာ ၾကားသည္။

မဘသအဖြဲ႕ဗဟုိအလုပ္အမႈေဆာင္ ဆရာေတာ္ေဒါက္တာ အရွင္ေသာပါကကလည္း ယခုကဲ့သုိ႔ မိန္႔ၾကားခဲ့သည္။

‘‘ဓမၼ၀ံသာႏုရကိၡတအဖြဲ႕ကုိ က ႏုိင္ငံေရးမလုပ္ဘူးလုိ႔ ထုတ္ ျပန္ထားၿပီးသား။ ဒီလုပ္ငန္းေတြကုိ လုပ္မယ္ဆုိတာက လုပ္ႏုိင္တဲ့သူေတြ လုပ္ၾက။ အမ်ိဳးသားေရးပါတီတစ္ခုအေနနဲ႔ လႊတ္ေတာ္ထဲကုိ ေရာက္ေအာင္ တြန္းပုိ႔ဖို႔ ေထာက္ျပထားတာရွိတယ္။ အႀကံျပဳထားတာ၊ တင္ျပထားတာ ရွိတယ္။ ၀ံသာႏုရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္ ထဲမွာ အဲဒီလုပ္ငန္းေတြ မပါဘူး။ အခုအသစ္ဖြဲ႕တဲ့ ေဖာင္ေဒးရွင္းဆုိ တာကလည္း ဆရာေတာ္ႀကီးေတြ ရဲ႕ ဩ၀ါဒအတိုင္းနာမည္ကုိ မသံုး ေတာ့ဘူး။ မသုံးဘဲနဲ႔ လုပ္တဲ့လုပ္ၿမဲကေတာ့ ဦးပဥၥင္းတို႔ေၾကညာခ်က္ထဲမွာလည္း ပါတယ္ေလ။ တုိင္း ျပည္၏ လူမ်ိဳး၊ဘာသာ သာသနာအက်ိဳးကုိ ဆက္လက္ၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္သြားမယ္ဆုိေတာ့ အ ရင္လုပ္ၿမဲအတိုင္း ဆက္လက္ၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္သြားမယ္လုိ႔ သေဘာသက္ေရာက္ပါတယ္’’

ပါတီအျဖစ္ မွတ္ပုံတင္လုိလွ်င္ ႏုိင္ငံေရးပါတီမ်ားမွတ္ပုံတင္ ျခင္း ဥပေဒပုဒ္မ ၆(ဃ)တြင္လူမ်ိဳး ေရး(သုိ႔မဟုတ္) ဘာသာေရး(သုိ႔မဟုတ္) လူတစ္ဦးခ်င္း (သုိ႔မဟုတ္) လူအမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ ပဋိပကၡ ျဖစ္ေပၚေစႏုိင္သည့္၊ သိကၡာႏွင့္ ကုိယ္က်င့္တရားကုိ ထိခုိက္ေစႏုိင္သည့္ ေရးသားမႈ၊ ေဟာေျပာမႈ(သုိ႔မဟုတ္) စည္း႐ုံးလႈံ႕ေဆာ္မႈမျပဳလုပ္ရန္ ေစာင့္ထိန္းလုိက္နာ ရမည္ဟု ျပ႒ာန္းထားသည္။

ထုိ႔အျပင္ ပုဒ္မ ၆(င)တြင္လည္း ဘာသာေရးကုိ ႏုိင္ငံေရးအတြက္ အလြဲသုံးစားမျပဳလုပ္ေရး ကုိပါ ေစာင့္ထိန္းလုိက္နာရမည္ဟု ျပ႒ာန္းထားသည္။ အထက္ပါအခ်က္မ်ားကုိ ေစာင့္ထိန္းလုိက္နာ ရန္ ပ်က္ကြက္လွ်င္ ႏုိင္ငံေရးပါတီ အျဖစ္ ဆက္လက္ရပ္တည္ပုိင္ခြင့္ မရွိေစရဟု ယင္းဥပေဒတြင္ျပ႒ာန္းထားသည္။

၁၃၅ မ်ိဳးခ်စ္ညီၫြတ္ေရး ပါတီကုိ မွတ္ပုံတင္ခြင့္ျပဳ၊ မျပဳ တင္ျပလာေသာ စာရြက္စာတမ္းမ်ားအေပၚ မူတည္ဆုံးျဖတ္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ျပည္ေထာင္စုေရြး ေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္အတြင္းေရး မွဴးဦးတင္ထြန္းက ေျပာသည္။

‘ဗုဒၶဓမၼပရဟိတေဖာင္ေဒး ရွင္း’ အမည္ေျပာင္းလဲျခင္း၊ ဓမၼ၀ံသာႏုရကိၡတအဖဲြ႕၀င္အခ်ိဳ႕က မဘသကုိ ႏုိင္ငံေရးပါတီတည္ ေထာင္ရန္ ျပင္ဆင္ျခင္းတို႔ႏွင့္ ပတ္သက္၍ စိတ္၀င္တစားေစာင့္ ၾကည့္မႈမ်ားရွိသည္။

ေျပာင္းလဲလုိက္သည့္ အ မည္နာမႏွင့္အတူ လူမႈအက်ိဳးျပဳလုပ္ငန္းမ်ားကုိ ေဆာင္ရြက္မည္ဆုိပါက အဖဲြ႕ပုံရိပ္ထိခုိက္စရာ မရွိဟုလည္း သုံးသပ္မႈရွိသည္။

ေရႊ၀ါေရာင္ဆရာေတာ္ ဦးပ႑၀ံသ(ခ)ဦးျပည္ေက်ာ္က ‘‘ပရဟိတလုိ႔ ေခါင္းစဥ္တပ္လုိက္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ တျခားဆုိးက်ိဳးေတြမရွိေတာ့ဘူးေပါ့။ မဘသပုံရိပ္က်ဆင္းတဲ့ဟာက ဦးေဆာင္ဆရာေတာ္ႀကီးေတြေၾကာင့္ မဟုတ္ဘူးေလ။ ေအာက္က အဖြဲ႕၀င္ေတြေၾကာင့္ ပုံရိပ္က်ဆင္းတယ္လုိ႔ရွင္းသြားတာကုိး’’ ဟု မိန္႔ၾကားသည္။

ဦးျပည္ေက်ာ္က ‘‘အရင္ မဘသအတုိင္း ဆက္သြားေနမယ္ဆိုရင္ သူတို႔အတြက္ ဥပေဒပုဒ္မေတြက ေစာင့္ၿပီးသားေလ။ ေစာင့္ၿပီးသားဆုိတာက အခုလႊတ္ေတာ္မွာလည္း  အမုန္းစကားပြားမ်ားရင္ ဘာဆုိတဲ့ ပုဒ္မေတြ ထြက္ၿပီ ေလ။ ေနာက္တစ္ခါ သံဃာေတြအေနနဲ႔ ႏုိင္ငံေတာ္သံဃမဟာနာယကရဲ႕ ၫႊန္ၾကားခ်က္ေတြကို တျခားေခါင္းစဥ္ေတြတပ္ၿပီးေတာ့ ပံုရိပ္ေတြကုိ ျပန္ေဖာ္မယ္ဆိုရင္ ေတာ့ အေရးယူေဆာင္ရြက္ျခင္း ခံရမွာေပါ့ေနာ္’’ဟု ဆက္လက္မိန္႔ၾကားသည္။

သဃၤန္းကြၽန္းၿမိဳ႕နယ္ တုိင္းေဒသႀကီးလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စား လွယ္ ဦးေနဘုန္းလတ္က မဘသ ဖ်က္သိမ္းခ်ိန္တြင္ အျခားအဖြဲ႕မ်ားထပ္မံေပၚေပါက္လာမည္ဟု ခန္႔ မွန္းမိၿပီး ပါတီႏွင့္ ပတ္သက္၍ လုပ္ငန္းမ်ားကုိ ဆက္လက္ေစာင့္ ၾကည့္ရမည္ဟု သံုးသပ္သည္။

‘‘ပါတီ ေထာင္တာေတာ့ ေထာင္ပုိင္ခြင့္ရိွတယ္ ဆုိေပမယ့္ ဘာသာေရးကုိ ႏုိင္ငံေရးအျဖစ္ သံုးလို႔မရဘူးဆုိတာေတာ့ ဥပေဒမွာ အတိအလင္း ျပ႒ာန္းထားၿပီးသားပဲ။ သူတို႔ေရွ႕ဆက္လုပ္ငန္းစဥ္ေတြကုိပဲ ေစာင့္ၾကည့္ရမွာေပါ့။ ဘာေတြဆက္လုပ္မွာလဲဆိုတာေပါ့။ သူတို႔လုပ္တဲ့ လုပ္ရပ္ေတြေပၚမွာပဲၾကည့္ရမွာပဲ။ လဲြေနတာေတြရိွရင္ေတာ့ တည့္ေပးရမွာေပါ့’’ဟု ၎ကေျပာၾကားသည္။

အဓမၼဝါဒဆန္႔က်င္ေရးအဖဲြ႕ ေခါင္းေဆာင္ကိုျမတ္သူကလည္း ‘‘ဘာသာေရးမဆန္ေသာ ႏုိင္ငံ ေတာ္အျဖစ္ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ရိွ ေစခ်င္တယ္။ သူတို႔လုပ္တာေတာ့ သူတို႔ယံုၾကည္ခ်က္ လုပ္တာေပါ့ ေလ။ ဒါေတာ့ ေကာင္းတယ္၊ မေကာင္းဘူးဆိုတာထက္ တုိုင္း ျပည္အနာဂတ္ကို ၾကည့္ပါ။ တုိင္း ျပည္ကုိ ဆူပူအၾကမ္းဖက္မႈေတြ ဖိတ္ေခၚေနတာလား၊ ေနာက္ၿပီး ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ တုိင္းျပည္က ဆင္းရဲေတာ့ လူငယ္ေတြက အစၥ လာမ္မစ္ႏုိင္ငံေတြမွာ သြားၿပီး အ လုပ္လုပ္ေနရတာေတြ ရိွပါတယ္။ သူတို႔မ်က္ႏွာေတြကုိ ၾကည့္ပါ’’ဟု မွတ္ခ်က္ျပဳသည္။

မဘသဦးေဆာင္ဆရာေတာ္ ႀကီးမ်ားက ႏုိင္င့ံအက်ိဳး၊ အမ်ဳိး ဘာသာ၊ သာသနာအက်ိဳးအတြက္ မည္သည့္ပါတီအဖဲြ႕အစည္းႏွင့္ မဆုိ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မည္ဟု မိန္႔ၾကားထားသည္။ မဘသမွ ထပ္မံေပၚထြက္လာမည့္ အဖဲြ႕ အစည္းမ်ား ေျခလွမ္းကို အစိုးက ေရာ ျပည္သူမ်ားကပါ စိတ္ဝင္တစား ေစာင့္ၾကည့္ေနပါသည္။

မဘသအမည္ေျပာင္းလဲျခင္း

မဘသက ႏွစ္ရက္ၾကာ က်င္းပေသာ အထူးအသိေပးရွင္းလင္းပဲြတြင္ ဗုဒၶဓမၼပရဟိတေဖာင္ ေဒးရွင္းအမည္ျဖင့္ ဆက္လက္ရပ္တည္မည္ဟု ေမလ ၂၈ ရက္၌ ေၾကညာခဲ့သည္။

မဘသဥကၠ႒ဆရာေတာ္ ဦးတိေလာကာဘိ၀ံသက နာမည္အသစ္ေျပာင္းလဲေဆာင္ရြက္မည့္အေပၚ ယခုကဲ့သို႔ မိန္႔ၾကားသည္။

‘‘နာမည္သစ္ျဖင့္ သြားမွာျဖစ္ ျခင္းေၾကာင့္ နာမည္သစ္နဲ႔သြားတဲ့ အခါမွာေတာ့ တပည့္ေတာ္တို႔ အရြဲ႕တိုက္တဲ့သေဘာမ်ိဳးမေရာက္ေအာင္ သင့္ေတာ္သလို ဒီေနရာကေနျဖဳတ္ၿပီးေတာ့ ေျပာင္းသင့္တာကို ေျပာင္းၿပီးေတာ့မွ ျပင္ဆင္ၿပီး သင့္ေတာ္တဲ့ေနရာကို ေျပာင္းလဲျပင္ဆင္ၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္သြားမယ္ဆုိရင္ ပိုၿပိးေတာ့ သူမ်ားကိုလည္း ေလးစားရာေရာက္တယ္ ’’ဟု ေမလ ၂၈ ရက္ ရွင္း လင္းအသိေပးပဲြတြင္ မိန္႔ၾကားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ဘာသာေရးအသင္းအဖဲြ႕မ်ားအေနျဖင့္ မွတ္ပံုတင္ရန္မလိုအပ္ေသာ္လည္း ပရဟိတလုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္သည့္အသင္းအဖဲြ႕မ်ားအေနျဖင့္မူ ျပည္ထဲေရး၀န္ႀကီးဌာန၌ မွတ္ပံုတင္ရန္ လိုအပ္သည္။